‘Dromen van vliegen’, gevarieerde tentoonstelling van acht KZOD-leden in de Kloostergangen van stadhuis Haarlem

Het is alweer een tijdje toegestaan om de Kloostergangen binnen te wandelen. De Kloostergangen van stadhuis Haarlem welteverstaan, aan de Grote Markt. De plek waar elke zes weken wisselende tentoonstellingen te zien zijn (onder normale omstandigheden) van leden van de dit jaar 200 jaar bestaande kunstenaarsvereniging Kunst Zij Ons Doel. ‘Dromen van vliegen‘ heet de expositie die momenteel op werkdagen is te zien, waarbij acht KZOD-leden elk enkele kunstwerken tonen.

door Paul Lips

‘Zij wandelt door de wereld’, Arjan Bosch

Dromen van vliegen, daar dromen wij landrotten misschien stiekem zo nu en dan over. Het was op een zolderkamer in de Pijntorenstraat waar ik bij schoolgenoot Martien – februari 1977 – voor het eerst het complete album ‘Fly Like An Eagle‘ van Steve Miller Band mocht beluisteren, met een groepje vrienden en vriendinnen. In hogere sferen. ‘Let my spirit carry me’. Het titelnummer met voorafgaand dat ‘Space Intro‘, daar kregen we geen genoeg van. En na een aantal malen ‘tick tock tick doo doo doo’ klinken dan in een relaxte groove regels als:

I want to fly like an eagle

To the sea

Fly like an eagle

Let my spirit carry me

I want to fly like an eagle

‘Til I’m free

Oh, Lord through the revolution

Er zijn natuurlijk ontelbare voorbeelden van vogels in de kunsten, of mensen die graag het luchtruim zouden kiezen of hebben gekozen, al dan niet met zelf in elkaar geprutste vleugels op de rug. De fantasie-vliegtuigjes van de Zeeuwse illustrator/kunstenaar Wim Hofman zijn een genot om te zien. De ene keer ogend als papieren vouwsels, dan weer als kinderspeelgoed en soms totaal krakkemikkig.

Een andere kunstenaar die het fenomeen ‘vliegen’ tot een thema in zijn werk heeft gemaakt is Panamarenko (pseudoniem van Henri van Henwegen, 1940-2019). Allerlei modellen voor vliegtuigen, vliegende objecten of manieren om als mens door de lucht te kunnen zweven komen tot uitdrukking in de pop-art-achtige modellen en objecten. Aanvankelijk kon deze kunstenaar en zijn gedachtegoed mij niet al te zeer boeien, maar ik beloof dat ik via een bibliotheekboek kennis zal nemen van zijn gedachtegoed. Maar goed, nu over de tentoonstelling in De Kloostergangen.

Kunstenaars die tekenen met balpen. Van dat procedé ben ik tot nu toe nog niet erg onder de indruk. Misschien zou ik er aan moeten wennen. Van Miep den Haan zijn op zes kleine paneeltjes met balpen vervaardigde tekeningen te zien, die een mooi geheel vormen. Vooral het paneeltje met een draak-achtig monster uitmondend in een wezen en een grote voet, met op de achtergrond een niet herkenbaar gebouw, spreekt me aan vanwege het vloeiende lijnenspel.

De olieverfschilderijen van Arjan Bosch fascineren mij altijd wel. Zijn ‘Coronavogel, de grenzen van het bestaan‘ toont een grijs-gevederde die vanwege gekooide omstandigheden niet in staat is het luchtruim te kiezen. Gezien de verhoudingen komt het over als een fantasiedier, waarbij poot en nagels met een fraaie precisie zijn geschilderd. Nog intrigerender is ‘Zij wandelt door de wereld‘, waar een gevleugeld menselijke fantasiefiguur de kijker met één oog aanstaart. Blij gemaakt met een dooie mus?

Van de Heemsteedse Conny Vlasveld springt de ruitvormige ets ‘Joop‘ in het oog. Het is een gevleugelde mensfiguur die in het water lijkt te staan. Met een ironische blik beziet de figuur de kijker. Aan de overzijde van de ruimte hangt Vlasvelds acrylschilderij ‘Vleugel‘, een geabstraheerde vleugelvorm waarbij gloedvolle kleuren gedomineerd worden door het donker.

‘Mermaid playing with an orca whale’ (detail), Eiko Maruyama

Het thema ‘Dromen van vliegen‘ is door elk van de exposanten op een eigen wijze ingevuld. Soms letterlijk als gevleugelde figuren, zoals in de collages van Eveline Vos, soms als fantasieën over het vertoeven in de ruimte, zoals op de collages van Jolanda Kanters, die op een van de werken zelfs een compleet huis de ruimte in stuurt. Sprookjesachtig geschilderd zijn de werken van Eiko Maruyama. Op één ervan zwemt een groenharige zeemeermin met een orca (zwaardwalvis, familie van de dolfijn). Dik gepenseeld en sfeervol.

De prent ‘Big sky‘ van de Haarlemse Brit Mark Thatcher toont een figuur in een landschap bij een ondergaande zon, met bovenin het zwerk verschillende planeten en sterren, waarvan Saturnus herkenbaar is. Het is een ‘print met waterverf’ met fijne arceringen, waarbij de menselijke figuur naar het hoofd grijpt alsof hij of zij beseft hoe nietig we zijn in dit heelal.

Coby Kluitman werkt het thema op een geheel andere wijze uit. Zij schetst ‘Mensen in de wachtkamer, dromen van vrij er op uit gaan‘. We zien figuren, de meesten met een mondkapje, wachtend op wat er komen gaat. Ze zouden willen wegzweven uit een wereld die gedomineerd wordt door de coronapandemie. Spaarzame pastelkleuren zijn gecombineerd met de tekenstift, en het vermoeden bestaat dat er op sommige stukjes ook water en penseel aan te pas zijn gekomen. De enigszins ruwe toets en het schetsmatige aspect spreken me aan.

Al met al is ‘Dromen van vliegen‘ de moeite waard om met een bezoek te vereren. Hoewel driedimensionale kunst wat mij betreft welkom had kunnen zijn bij deze expositie, zijn de verbeelde zielenroerselen interessant genoeg om deze KZOD-tentoonstelling in De Kloostergangen met een bezoekje te vereren.

KZOD-tentoonstelling ‘Dromen van vliegen’ met werk van Arjan Bosch, Conny Vlasveld, Coby Kluitman, Mark Thatcher, Miep den Haan, Jolanda Kanters, Eiko Maruyama en Eveline Vos. Kloostergangen stadhuis, Grote Markt 2. Geopend op werkdagen tussen 8.00 en 17.00 uur. Tot en met vrijdag 3 september 2021.

paulenremco

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *