Er zijn meerdere verbeeldingen van uilen te zien bij de tentoonstelling ‘Zinnebeelden’ van Kunst Zij Ons Doel in De Kloostergangen van het stadhuis. Mooi, uilen impliceren wijsheid. Wijsheid die we met z’n allen nodig zullen hebben de komende jaren. Op grote én kleine schaal. Maar er is nog meer interessants te zien op deze expositie, die afgelopen vrijdag door Haarlemmer Paul Marselje met een korte speech en twee liederen werd geopend.

door Paul Lips

‘Een concrete figuur waarmee een abstract begrip zoals een natie, een ideaal, een gevoel enz. wordt verbeeld’ meldt een van de online-woordenboeken. Een ander woordenboek omschrijft het begrip slechts als ‘symbool’. Hoe dan ook, het is een uitdrukking waar deze 21 deelnemende leden van de kunstenaarsvereniging wel iets mee kunnen, zo blijkt. Neem de onweerstaanbare foto’s die Ada Kors in de jungle schoot. Leeuwen, olifanten, al dan niet samen of alleen. ‘In het algemeen staat de olifant voor kracht, trouw, goede herinnering, geduld, verstandigheid en huwelijkstrouw’. schrijft Kors bij haar foto’s. Dat doet me denken aan dat filmpje van enkele seconden waar een automobilist op een pad geduldig wacht tot een kudde olifanten is overgestoken, waarna de laatste overstekende dikhuid even de slurf opricht bij wijze van groet. Op de foto van Ada sjokt een olifant in gedachten verzonken voort bij een water, op weg naar de kudde of anderszins.

Er zijn allerlei dieren te zien. Ellen Wolff maakte een kop van een gans in keramiek en beschrijft hoe zij het dier ziet: zinnebeeld van waakzaamheid, hoeder van huis en erf, symbool van huwelijkstrouw, beschermend voor elkaar, huiselijkheid, gezelligheid en daarnaast ook nog eens een brenger van goed nieuws. Verderop is van Ellen Wolff ook een beeld van een tekenende hand te zien met ganzenveer, als symbool van communicatie met de binnen- en buitenwereld. ‘De schetsende hand maakt een schetsontwerp. Het schetsontwerp wordt een beeld.’

Bijzonder zijn achterin rechts boetekleden onder de titel ‘Cilicium‘ van Sarah Maernhoudt. ‘Wie zonder zonden is, werpe de eerste steen’, schrijft Maernhoudt. Iets met een balk, splinter en oog en jezelf recht in de spiegel aan durven kijken. Het kan natuurlijk nooit kwaad om jezelf van tijd tot tijd eens goed met je eigen snufferd te confronteren en te erkennen dat je ook maar een mens van vlees en bloed bent, compleet met blunders en gewed op verkeerde paarden. Wie weet wordt het een modelijn. ‘Onze size fits all’, dus dat is eenvoudig te dragen.

Marianne Wagemaker maakt zogeheten draadkunst. Haar werk ‘Urania II (counting stars)‘ dat direct opvalt is bij binnenkomst is ingenieus: een vrouwenfiguur gemaakt van draad, omringd door sterren. Verderop in de tentoonstelling zijn nog meer figuurtjes van draad van de hand van Marianne te zien.

De uil (‘silent Owl‘) van Lizan van Dijk springt er op de gang uit. Geschilderd in de haar bekende ruwe stijl, met grijs-, wit-, zwart- en groentinten. Het ene oog enigszins toegeknepen, alsof het dier de omgeving observeert. Want: de uil staat symbool voor kennis, wijsheid en scherpzinnigheid, weet Van Dijk. En wij uiteraard ook.

Lucia Bezemer maakte een groot werk, een tekening waarop een nest te zien is met vogels die van hot naar her vliegen om allerlei takjes, pluisjes of haartjes te verzamelen waarmee het nest zorgvuldig wordt gerangschikt. Het ei kan worden uitgebroed, het jong is welkom. Maar dan doemen de gevaren op: de buurtkat bijvoorbeeld, op zoek naar een lekker hapje. Om van de meeuw, kauw of spreeuw nog maar te zwijgen. Toch gelooft Bezemer heilig in het nieuwe leven inclusief het gepiep en gefluit, dat elk jaar weer gepaard gaat met mooie luchten, zonestralen en weelderige bomen. Want die cyclus keert elk voorjaar terug.

De KZOD-tentoonstelling ‘Zinnebeelden’ is van maandag t/m vrijdag tussen 8.00 en 17.00 u. te zien in De Kloostergangen van het stadhuis aan de Grote Markt 2. Tot en met vrijdag 22 juli 2022.